کمتر کسی این روزها واژه ی استارتاپ را نشنیده است؛ استارتاپ اغلب در کنار اینترنت، تکنولوژی و شرکت های بسیار بزرگی چون گوگل، آمازون و فیس بوک مطرح و درباره آن سخن گفته می شود. شرکت نوپا تعبیر فارسی استارتاپ است که در زمینه های متعدد و صنعت های گوناگون تغییر و تحولی عظیم ایجاد نموده و هر روز با تکیه بر تکنولوژی و متدهای جدید توسعه کسب و کار با سرعت بسیار زیاد درحال شکل دهی یک انقلاب همه گیر در کشور است. صنعت کشاورزی یکی از این صنعت ها است که با توجه به اهمیت کلیدی و پتانسیل عظیم آن نیازمند توجه بسیار بیشتری می باشد. در سالهای گذشته در ایران، اغلب استارتاپ ها در زمینه های دیگر مانند خدمات سفارش غذا(زودفود)، حمل و نقل(اسنپ) و خرید و فروش آنلاین(دیجیکالا) شکل گرفته اند و به اندازه کافی در زمینه کشاورزی زیرساخت، آموزش و سرمایه گذاری انجام نشده است.

این حوزه آنقدر بکر و دست نخورده باقی مانده که اغلب افراد حتی تصور نمی کنند که این امکان وجود داشته باشد تا در این وادی کار استارتاپی منسجم، بزرگ و سودآور انجام داد. این درحالی است که در سایر کشورها استارتاپ های بسیار موفقی در زمینه پلتفورم ها و تکنولوژی های کشاورزی فعال هستند و ایده های بسیاری راه اندازی و به کسب و کارهایی موفق تبدیل شده اند.

یکی از معضل های بسیار جدی سالهای اخیر و امروز بحران کم آبی بوده است که صنعت کشاورزی را به شدت تهدید می کند. بسیاری محصولات کشاورزی مانند هندوانه که نیاز به آب زیاد دارند دیگر توجیه اقتصادی نخواهند داشت و به مرور بخش های مختلف این صنعت کوچک و کوچک تر خواهد شد و توان خود را از دست خواهد داد. دامداری ها و دامپروری ها و مرغداری ها هم مستثنی نیستند چرا که هزینه های آنها برای تولید بسیار بالا است و نیاز دارند برای بقا، با با تکنولوژی روز بهینه سازی شوند. بنابراین استارتاپ های دانش بنیان می توانند انقلابی در این وادی ایجاد کنند که هم این صنعت حفظ شود و هم  بعنوان یکی از کلیدی ترین و مهم ترین صنعت های کشور، توسعه و گسترش یابد.

در زمینه مدیریت عرضه و تقاضای محصولات کشاورزی، مدیریت مصرف و بهینه سازی کیفیت آب در مرغداری ها و دامداری ها، همینطور استارتاپ هایی با ایده مدیریت مصرف انرژی یا مدیریت جریان نقدینگی کشاورزان و بسیاری موارد دیگر امکان ایده پردازی، اجرای MVP و سپس اجرای استارتاپ وجود دارد. از نگاهی دیگر بهره گیری از علوم مختلف مانند الگوریتم کلونی مورچگان، هوش مصنوعی و داده های کلان همگی می توانند صنعت کشاورزی ایران را به سوی علمی تر شدن و بهره وری حداکثری سوق دهند.

برای حرکت در این مسیر آموزش و آشنایی فارغ التحصیلان رشته های کشاورزی و خود کشاورزان بسیار کلیدی و ضروری است. طبق تحقیقات بعمل آمده در حوزه استارتاپ ها بر اساس داده های موجود، تیم های استارتاپی که آموزش دیده اند 70 درصد عملکرد بهتری نسبت به آنهایی دارند که آموزش ندیده اند و از سویی دیگر آموزش باعث افزایش خلاقیت و شم کسب و کار در میان مهندسان می شود و به شکل گیری ایده ها و تبدیل آنها به کسب و کار سرعت می بخشد. در گام های بعد ایده های استارتاپی پس از اعتبارسنجی ایده ها با متد لین استارتاپ، می توانند برای تهیه طرح توجیهی و جذب سرمایه اقدام نمایند. بعنوان نکته آخر، برای توسعه و بهبود صنعت کشاورزی به شیوه استارتاپی، بهینه کاوی و الگو برداری از نمونه های موفق خارجی می تواند راه را هموارتر سازد و امکان تجربه آموزی و کپی استارتاپ های موفق را فراهم آورد.

کیارش عباس زاده

کارآفرین (بنیانگذار زودفود)، مشاور توسعه کسب و کار